Cryptozoölogie is een tak van sport waarbij men zoekt naar verborgen (crypto) levensvormen. Vaak weet men alleen maar van het bestaan af door de verhalen en legenden die men vertelt over vreemde wezens. Soms lijken die verhalen pure fictie maar als je goed kijkt blijkt er toch vaak weer een bron van waarheid te zijn. Zo nu en dan worden er zelf sporen of zelfs heuse dieren gevonden.

Zoals altijd bij het zoeken naar verborgen diersoorten begint men met het luisteren naar de verhalen. In dit blog gaan we op zoek naar gevleugelde slangen. Verhalen over gevleugelde slangen komen in bijna ieder cultuur voor, maar zouden ze ook echt bestaan?

Gevleugelde slang

"Voor mijn onderzoek naar 'gevleugelde slangen' begaf ik mij naar een streek in Arabië ongeveer ter hoogte van de stad Boutous. Toen ik daar kwam zag ik overal de beenderen en ruggengraten van slangen in een onbeschrijfelijke hoeveelheid door elkaar liggen. De streek waar de beenderen liggen grenst aan een vlakt die op haar beurt weer grenst aan Egypte.

Er wordt verteld dat in het begin van de lente gevleugelde slangen uit Arabië komen aanvliegen in de richting van Egypte, maar dat de Ibisvogels hun tegemoet gaan en de slangen niet doorlaten maar doden. Dat zou de reden zijn dat de Egyptenaren de Ibisvogel zo aanbidden. Zowel de Arabieren als de Egyptenaren beamen dat" (1).

Het bovenstaande relaas is ongeveer 2.500 jaar geleden geschreven door de Griekse historicus Herodotos en vormt het begin van mijn zoektocht naar vliegende slangen. Zowel in de oude als nieuwe wereld duiken er door de eeuwen heen verslagen op over vliegende slangen. Zijn het slechts fabelen of bestaan er echt slangen met vleugels waarvan men in de oudheid zoveel afbeeldingen van vinden? We laten Herodotos nog even aan het woord:

"... de gedaante van de slang is als die van waterslangen, maar zij hebben geen veren op hun vleugels, maar die vleugels zijn precies als die van de vleermuis". (2) In boek 3, het Perzische rijk komt Herodotos nog éénmaal terug op het onderwerp vliegende slang. We lezen:
"...Naar het zuiden toe is Arabië en dat is het enige land waar wierook groeit en mirre en kasia en kaneel en lédanon. al deze gewassen winnen de Arabiërs moeizaam. De wierook verzamelen zij door de styrax-hars te verbranden. ...De wierook dragende bomen worden bewaakt door gevleugelde slangen van geringe grootte en bont uiterlijk, die in groot aantal om elke boom huizen; dat zijn die slangen dienaar Egypte trekken. men kan ze alleen maar door de rook van de styrax van de bomen wegjagen".(3)

Verder laat Herodotos ons weten dat de gevleugelde slangen niet giftig zijn en dat bij paring het vrouwtje de man doodbijt. Later moet de vrouwtjesslang voor deze vadermoord boeten als het jongbroed zich een weg door de baarmoeder naar buiten vreet.

Ibis eet gevleugelde slang
( Ibis eet gevleugelde slang )

1000 jaar later.

Hieronymus Benzo (of Benzoni) was een naturalist die tussen 1541 en 1556 in het kielzog van Columbus rond trok in Amerika. Hij doet in zijn 'Istoria de Mondo Nuovo Libr. III'(4) verslag van een reis naar een streek die we nu kennen als de staat Florida. Hij schrijft; "Ik zag een soort slang die uitgerust was met vleugels. Het was gedood door een van onze mannen vlakbij een bos. De vleugels waren zo gevormd dat als de slang ze bewoog hij los kwam van de grond en kon wegvliegen al was het maar voor een korte afstand van de aarde".

Als we de verhalen mogen geloven dan kwamen er dus vliegende slangen in het Midden Oosten en Amerika voor. En Azie dan? De Romein Claudius Aelianus geeft antwoord. In zijn standaard werk over het dierenrijk schrijft hij; "Megasthenes beweerd dat en in India slangen zijn met vleugels. Ze komen alleen maar 's nacht te voorschijn en overdag zie je ze niet. Als je de urine van deze slangen op je krijgt dan veroorzaakt dit ontstoken wonden.."

In China kan men talloze afbeeldingen vinden van gevleugelde draken, zou de oorsprong hiervan berusten bij de vliegende slangen?

Terug naar Amerika.

Het zijn onder anderen de Hopi indianen uit Arizona die legenden hebben over wat zij 'Tl.iish Naat’a’í ' noemen, slangachtige reptielen die kunnen vliegen. Antropologie student Nick Sucik deed in 2004 onderzoek naar deze legenden (5).

Sucik komt in zijn studie tot de conclusie dat deze reptielen geen echte vleugels hebben zoals vogels of vleermuizen maar een soort intrekbare doorzichtige ‘flappen’ die vanaf de kop over het gehele lichaam doorlopen. Door deze 'vleugels' uit te spreiden kunnen ze een stukje zweven of zo je wilt, vliegen. Misschien had Sucik niet alleen maar naar de verhalen van de Indianen moeten luisteren maar ook eens het kranten archief moeten bezoeken.

Gevleugelde slang
( aardewerk van oorspronkelijke Amerikanen toont gevleugelde slang, met wel degelijk echte vleugels. ong 1300 na Chr. )

Indiana Evening Gazette, Indiana PA, 9/8/1906

In deze Amerikaanse krant lezen we het volgende: "juffrouw Rachel Talbot, dochter van W.A. Talbot was de eerste die het creatuur zag zwemmen in het midden van de rivier. Het beest had zijn kop ongeveer een meter boven het water uitgestoken. Toen zij dit zag riep ze de pontbaas Hank Johnson die gelijk met zijn geweer kwam aanrennen en begon te schieten. Onmiddellijk daarop draaide het beest zich om en vloog drie meter door de lucht in de richting van de oever. Iemand anders nam een nauwkeuriger schot en schoot het beest in de vleugel. De slang vloog zeker twee meter boven het water voordat het was verdween.

Galveston Daily News, Galveston TX, 5/23/1899

In dit artikel wordt verslag gedaan van Robert McDougall die rapporteerde een gevleugelde slang van ongeveer 1.5. meter gezien te hebben. "Hij flapperde met zijn vleugels toen hij vanuit de bomen naar beneden vloog". Wat later zou Hiram Beechwood in diezelfde omgeving ook een gevleugelde slang hebben gezien. Hiram beschreef de vleugels als die van een vleermuis.

In 1914 was het de rondreizende indiaan Jim Sanitu van de Seminole stam die vol trots aan iedereen zijn trofee liet zien. Het was een skelet van een gevleugelde slang. Volgens eigen zeggen had hij het dier zelf in de Everglades (Florida) gevangen. (6)

In de Atlanta Constitution, Atlanta GA, 8/19/1899 kunnen we lezen hoe twee schrandere knapen een gevleugelde slang van ongeveer 30 centimeter hadden weten te vangen. Het beest had vleugels ter grootte van een hand en scheen niet gevaarlijk. Het exemplaar werd door het duo op sterk water gezet maar in de loop de jaren is dit tastbare bewijs helaas verdwenen.

De Bijbel

Ook in de Bijbel staat een verwijzing naar vliegende slangen, in de Statenvertaling lezen we:

"Isa 30:6- De last der beesten, van het zuiden, naar het land des angstes, en der benauwdheid, van waar de sterke leeuw en de oude leeuw is, de basilisk en de vurige vliegende draak (lees slang, er staat letterlijk “saraph", bert) ; hun goederen zullen zij voeren op den rug der veulens, en hun schatten op de bulten der kemelen, tot het volk, dat hun geen nut zal doen".

Gevleugelde slang
( Fig 5 vliegende serpent met hebreeuwse inscriptie. 8ste eeuw v.Chr.
Fig 5 vliegende serpent met vier vleugels. 8ste eeuw
v. Chr. 0

Zwevende slangen.

In zuid en zuid-oost Azie bestaat er bij een kleine groep boomslangen zoals de Chrysopelea paradisi de mogelijkheid hebben om hun lichaam af te platten of hol te maken. Hierdoor kunnen ze een beetje 'zweven' (al is gecontroleerd vallen misschien een betere term). Maar goed, dit zijn niet de vliegende slangen waar men in de oudheid over spreekt.

Zie ze vliegen.

Al met al zijn er genoeg aanwijzingen dat er inderdaad zoiets bestaan heeft (of nog bestaat?) als een vliegende slang. Hoewel het diertje kennelijk niet zo gevaarlijk is heeft het toch een diepe indruk achter gelaten op diverse culturen. Ik sluit dit blog niet af want er komt ongetwijfeld nog meer.

1) Herodotos, Historiën, 11.75
2) Herodotos, Historiën, 11.76
3) Herodotos, Historiën, 111.107
4) deels opgenomen in; De Gedenkwaardige West-Indise Voya-gien,Te Rotterdam: By B. Bos, 1704. Leyden, 1704.
5) Nick Sucik "Exploring the Prospect of an Unidentified Species of Reptile within Navajo and Hopi Lands"
6) Decatur Daily Republican, Decatur IL, 9/25/1893

 

Sitemap - © 2016Grenswetenschap.nl - Reageervoorwaarden