Moeder Natuur daagt ons vaak uit om haar schoonheid creatief te evalueren. Ze toont ons verbazingwekkende en op het eerste zicht onverklaarbare fenomenen om ons eraan te herinneren dat de natuur heel magisch kan zijn als we ze niet door de strikte lens van de wetenschap bekijken. Zo zouden we in een poëtische bui kunnen stellen dat de grote, ronde, logge keien - die over het strand aan State Highway 1 verspreid liggen (tussen Moeraki en Hampden, Nieuw-Zeeland) op versteende dinosauruseieren lijken.

Volgens een legende van de Maori, het volk dat Nieuw-Zeeland bewoonde toen het door Europeanen werd ontdekt, leed een kano - geladen met gevlochten manden om palingen te vangen, fleskalebassen en zoete aardappelen - kanobreuk voor de kust van Nieuw-Zeeland. Toen de lading van de kano het vasteland bereikte veranderde alles in stenen keien.

Wetenschappelijk gezien zijn de keien van Moeraki formaties van gecementeerde kleisteen (modder, fijn slib en klei), die door kusterosie hun bolvorm hebben gekregen. De vorming van de keien begon 60 miljoen jaar geleden tijdens het vroege Paleoceen, onmiddellijk na het uitsterven van de dinosaurussen (toeval zeker?). De volledige vorming circa nam 5 miljoen jaar in beslag.

De meeste keien van Moeraki zijn grotendeels sferisch, met soms kleine concentrische onvolmaaktheden en kunnen tot 2,75 meter in doorsnee groot en verschillende tonnen zwaar zijn. De grootste keien zijn gemerkt met brede barsten waardoor een uitgehold binnenste te voorschijn komt. Op die manier lijken de keien van Moeraki net eieren die door een dinosaurus zijn uitgebroed. De keien van Moeraki zijn een populaire toeristenbestemming naar aanleiding van hun zeldzaamheid, en niet in het minst door de suggestieve vormen.

De meeste barsten in de keien van Moeraki zijn gevuld met calciet, een geel, doorzichtig mineraal dat algemeen in afzettingsgesteente gevonden wordt. De wetenschap noemt deze barsten 'septarian concreties', maar de wetenschappers zelf zijn er nog niet echt uit hoe ze gecreëerd worden. Ze werden alleszins niet door dinosaurussen uitgebroed.

Volgens de theoretische benadering zouden gassen - die door inkrimping of dehydratatie van de klei uitzetten - de scheuren veroorzaken. De binnenkant van de kei is structureel gezien zwak en dus vatbaarder voor barsten. Wanneer de barsten zeer groot zijn bevat de septaria kristallen. Deze veroorzaken langs de binnenzijde van de kei een nog hevigere druk waardoor de kei in verschillende stukken kan breken.

Dinosauruseieren in Wolgograd

In de lente van 2010 werden in het dorpje Mokraya Olkhovka in de omgeving van Wolgograd (beter bekend onder de naam Stalingrad die ze droeg van 1925 tot 1961) ook vreemde sferische 'dinosauruseieren' gevonden. Deze stenen keien hebben allemaal ongeveer dezelfde grootte (één meter diameter) en bestaan voornamelijk uit silicium, zand en metalen. Ook hier is het verband met dinosauruseieren ver te zoeken.

De mogelijke wetenschappelijke verklaring luidt dat er hier honderden miljoenen jaren geleden een oceaan of zee was én een actieve onderwatervulkaan die niet alleen stoom, maar ook niet in water oplosbare mineralen spuwde. De gesmolten mineralen hoopten zich in de vulkaantrechter samen, koelden geleidelijk aan af en zonken naar de bodem.

Het is op het eerste zicht geen slechte verklaring, maar het verklaart niet waarom alle keien dezelfde diameter hebben en waarom ze op een kleine oppervlakte geconcentreerd zijn. Wat wel met zekerheid kan gezegd worden is dat deze keien in de steppe van Wolgograd niet beschermd zijn: iedereen kan ze beschadigen of zelfs meenemen. Een onverschilligheid die misschien eigen is aan het land.

Update 07/08/2013: De keien van Moeraki in de Daily Mail: een heleboel foto's en een grondige wetenschappelijke verklaring. Klick.

Marsepars: Knikkers van de goden.
Cannot kill the Battery!!!
Op --0 8:59:22 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
MBR: Wellicht dat er een dinosaurus bestond die zelf ballen rolde van klei, om zijn nest te maken, of als een paringsritueel of zoiets..

Of zijn ze door gigantische groepen micro-organismen geschapen om bepaalde temperaturen in hun cultuur te kunnen vasthouden en zo het overleven gemakkelijker te maken.
toevallig..?
Op --0 9:38:18 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
vosje:
MBR:

Wellicht dat er een dinosaurus bestond die zelf ballen rolde van klei, om zijn nest te maken, of als een paringsritueel of zoiets..

Of zijn ze door gigantische groepen micro-organismen geschapen om bepaalde temperaturen in hun cultuur te kunnen vasthouden en zo het overleven gemakkelijker te maken.

Gemuteerde mestkevers?
(bericht gewijzigd op 7-11-2010 12:52:25)
If time doesn't matter, distance also won't.
Op --0 0:51:57 | Kudos: 1 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
welja: Daar zou iemand een echt sprookje rond moeten schrijven, Dan worden ze misschien vanzelf belangrijk genoeg om te beschermen.
Laatst zag ik iemand gelukkig staan te wezen.
Op --0 13:02:30 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
r55: Tja,... in ieder geval over een jaar weer een Wauw van de week!
Op --0 15:58:33 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
moonwalker: Mooi. Ik geloof niet de wetenschappers. Ik geloof de legende.

@welja:
Ja! Een nieuwe Harry Potter of zo...even JK Rowling bellen.
Before I read newspapers I was uninformed. After reading newspapers I became misinformed
Op --0 16:41:48 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Plakband: Dinosaurus cohones?
ech?
Op --0 18:53:52 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Pieter: Uit het artikel:

maar het verklaart niet waarom alle keien dezelfde diameter hebben en waarom ze op een kleine oppervlakte geconcentreerd zijn.


Deze hier. Zijn nergens anders van deze keien gevonden?
Zo nee, zouden ze wel ergens anders kunnen zijn of zijn er voorwaarden voor hun bestaan?
No shit, Sherlock
Op --0 19:09:00 | Kudos: 1 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Ron B.: er staat mij iets bij dat dit soort forse knikkers ook in zuid amerika gevonden zijn, midden in de oerwouden...
We're Not Retreating; We're Advancing in a Different Direction
Op --0 16:52:04 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Lodewijck: In de kern is dit pure wetenschap. Maar door suggestief taalgebruik, fantasieën, vermoedens en verbindingen (Nieuw Zeeland - Rusland - Zuid Amerika), verheven tot grenswetenschap. Goede post dus.
Don't grow up, it's a trap
Op --0 23:13:45 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
steff: de laatste zin van de schrijver heeft alles te maken met grenswetenschap: pas namelijk op met wat je zegt want je krijgt een heel land achter je aan. erg dom, zo'n afsluiter. stort al het voorafgaande in de vuicontainer en wellicht horen de woorden daar wel. laten rusten dit. bah.
Op --0 21:36:15 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
jantjeuitnl: 't zijn natuurlijk de eieren van deze http://www.grenswetenschap.nl/permalink.asp?i=9684
Op 10-08-2013 1:01:34 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Sitemap - © 2016Grenswetenschap.nl - Reageervoorwaarden