Je zit op een terrasje te genieten van een biertje, een kleurrijke cocktail of een frisdrankje, en je ziet een briefje van 50 euro liggen. Nu even terug naar af en je merkt een geelgekleurde hondendrol op. Mocht je in beide gevallen - maar apart van elkaar - gevraagd worden wat het dichtstbij lag dan had je gekozen voor het briefje van 50 euro. Dat is wat David Dunning en Emily Balcetis, respectievelijk professor en assistent-professor in de psychologie, ontdekten tijdens hun onderzoek over sociale verlangens en begeerte.

Het onderzoek van Dunning en Balcetis, gepubliceerd in het vakblad Psychological Science, ontdekte dat we een begeerd object dichterbij waarnemen dan het in werkelijkheid is. Dit fenomeen zou deel kunnen uitmaken van een aanpasbaar mechanisme dat ons aanspoort om dingen na te streven die we wensen en ons ontmoedigt om energie te steken in dingen die we helemaal niet willen.

Voor de studie naar sociale verlangens en begeerte voerden Dunning en Balcetis drie aparte onderzoeken met studenten uit: een test gericht naar lichamelijke verlangens (dorst), naar sociale wensen (geld) en het verschil in perceptie.

In de eerste proef werd het effect van dorst op afstandswaarneming getest. 90 studenten, van wie de helft een reeks zoute krakelingen had binnengewerkt, moesten de afstand tot een fles water schatten. De studenten die niets gegeten hadden schatten de fles water gemiddeld op een afstand van 70 centimeter. De snoepers hielden het gemiddeld bij 60 centimeter.

Om het effect op sociale wensen te testen vroegen de onderzoekers aan de studenten om de afstand tot voorwerpen met een sociale waarde te schatten: een bankbriefje dat ze konden winnen bij de test en een bankbriefje van dezelfde waarde dat aan iemand anders toebehoorde. Net als bij de eerste test werd het te winnen - en dus begeerde - bankbriefje dichterbij geschat.

Als derde experiment testen Dunning en Balcetis of de resultaten van de vorige proeven geen daadwerkelijke verschillen in waarneming waren. In plaats van de afstand tot een object in te schatten moesten de deelnemers ofwel een kleine jongleerbal zo dicht mogelijk bij het object gooien, ofwel de waargenomen afstand wandelen. In beide gevallen handelden de deelnemers alsof ze dachten dat de begeerde voorwerpen dichterbij lagen.

Volgens Dunning zijn de resultaten toe te schrijven aan een evolutionair perspectief: "We weten dat dingen die dichterbij liggen meer motiverend zijn dan dingen die ver weg liggen. Als je een organisme kan motiveren om er heen te gaan en het te nemen is dat goed voor het organisme of voor zijn wensen en verlangens. Het is beter dat het organisme het ding dichterbij ziet."

Ook het begrijpen van hoe onze wensen en andere factoren onze waarneming beïnvloeden in het dagelijkse leven is volgens Dunning belangrijke informatie: "De manier waarop wij veranderingen in onze gezondheid waarnemen heeft bijvoorbeeld een invloed op de soort van medische behandeling die we gaan opzoeken. Net als de persoonlijke verhoudingen binnen een relatie: hoe luid denk je dat je partner naar je roept? Is het een lach of een grijns? Is het menens of een grap? Er zijn dus een heleboel manieren van waarneming die onze onbewuste gidsen voor een plezante - of minder plezante - levensloop zijn.

Tru: Leuk
(bericht gewijzigd op 26-11-2010 9:10:59)
Op --0 9:08:05 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Pieter: Dus als ik iemand met een mes zie dreigen, lijkt hij verder weg dan als iemand mij geld wil geven?
Dat lijkt me lastig in de dierenwereld: het reetje waant zich veilig terwijl de leeuw vlakbij is.
No shit, Sherlock
Op --0 9:21:06 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Realist:
Pieter:

Dus als ik iemand met een mes zie dreigen, lijkt hij verder weg dan als iemand mij geld wil geven?
Dat lijkt me lastig in de dierenwereld: het reetje waant zich veilig terwijl de leeuw vlakbij is.

Ik denk toch dat angst dan een overtreffende emotie is. En in de dierenwereld zal men niet zo menselijk denken als je suggereert. Een leeuw zal een reetje niet zien als een mens die geld aangeboden krijgt.
“I would rather have a mind opened by wonder than one closed by belief”
Op --0 9:59:25 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Speculukas: Ghehe, die eendjes-foto is geniaal

Hoe zal het resultaat zijn bij een proef waarbij de proefpersonen enorme trek hebben, maar het enige voedsel iets is wat ze allemaal ontzettend vies vinden?
Ubi caritas et amor, Deus ibi est.
Op --0 9:59:58 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
nabuco0: Waarmee houden duurbetaalde proffen zich toch allemaal bezig!
Iedereen weet ongeveer dat de perceptie gekleurd is en dat mensen niet in staat zijn objectief waar te nemen.
Op --0 19:46:19 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Bramsan: nabuco0: het onderzoek heeft helemaal niet veel gekost...

slechts een jongleerbal, zoute krakelingen, een fles water, een proeflokaal en oja; de proefpersonen mochten de briefjes van 50 Euro niet echt hebben..
Op --0 20:09:06 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
nabuco0: @ Bramsan: De attributen kosten inderdaad weinig maar... de proffen zijn wel duur, ze presteren mager volgens hun beloning en houden zich bezig met het instampen van open deuren .
Op --0 21:08:26 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
peopp: zou dit dan ook de reden zijn dat als je naar huis reist de reis altijd korter lijkt te duren dan de heenreis?
maak je niet druk om het leven je overleeft het toch niet
Op --0 13:19:03 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Sitemap - © 2016Grenswetenschap.nl - Reageervoorwaarden