"Archeologen van het Vaticaan hebben een sarcofaag met daarin vermoedelijk de stoffelijke resten van de apostel Paulus opgegraven. Dat zegt de leider van het project, dat werd gestart in 2002."

Een uiterst boeiend gegeven want eigenlijk weet men helemaal niet wat er met Paulus is gebeurd nadat hij in Rome was aangekomen. Daar bestaan geen schriftelijke overleveringen van.

Paulus de apostel
Paulus de apostel

De traditie wil dat hij net als Petrus in Rome ter dood zou zijn gebracht, maar daar bestaan helemaal geen bewijzen of aanwijzingen voor. Overigens net zo min als die voor Petrus bestaan. Over wie Paulus dan ook geen woord spreekt tijdens zijn ontmoetingen met Christenen in Rome.

Wat de apostel Paulus betreft ligt het nog veel gecompliceerder dan bij Petrus. Er is in het Nieuwe Testament eigenlijk maar één personage die over Paulus schreef, en wel de evangelist Lucas in zijn Handelingen der Apostelen. Het probleem is echter dat hij zijn verhaal over Paulus niet echt een einde geeft.

Paulus de apostelNu bestaat het vermoeden, onderzocht door A.N. Wilson die er een boek 'Paulus, de geest van de apostel' aan zou wijden, dat Lucas zijn boek Handelingen oorspronkelijk schreef als een pleidooi voor Paulus in Rome. Paulus zou daar namelijk gehoord gaan worden nadat hij tijdens opstootjes in Palestina was gearresteerd, en toen als Romeins staatsburger het recht had geëist door de keizer te worden gehoord. Het zinnetje: "Ik beroep me op de Keizer" in het Nieuwe Testament toont dat aan. (Handelingen 25:11)

Lucas, die Paulus vrijwel altijd begeleidde tijdens zijn vele reizen, heeft in Rome waarschijnlijk 'Handelingen' als pleidooi voor Paulus geschreven om zo aan te tonen dat:
1) de Romeinen geen schuld droegen aan de dood van de Christelijke profeet Iesus Christus.
2) Dat de Joden uit Judea hier meer de schuld aan hadden.
3) Dat Paulus en het Christendom geen gevaar betekenden voor de Romeinen, niet in Palestina en ook niet elders. Dit scheen noodzakelijk want de volgelingen van Jezus hadden eerder de naam voor onrust te zorgen en een rebellie voor te bereiden.

Bovenstaande verklaart waarom er niet echt sprake is van een einde in de 'Handelingen' over het leven van Paulus. Het beschreef enkel maar diens handelingen om ze voor de keizer te rechtvaardigen. Eigenlijk mag men ervan uitgaan dat Paulus vrij is gesproken, al is daar om de één of andere vreemde reden totaal geen schriftelijk bewijs van overgebleven.

Handelingen eindigt met: "Volle twee jaar vertoefde hij in een eigen huurwoning en ontving allen die bij hem kwamen. Hij predikte het Rijk Gods en gaf onderricht in de leer van de Heer Jezus Christus in alle vrijmoedigheid...."

Resteert de vraag wat er met deze apostel moet zijn gebeurd indien hij werd vrijgesproken. En eigenlijk, zoals men in bovenstaande wel op mag merken was er niet eens zozeer sprake van gevangenschap in Rome.

Paulus zijn grootste wens, eveneens terug te vinden in zijn brieven en in voornoemde Handelingen, was om naar het andere uiteinde van de Middellandse zee te reizen en daar het woord van de Here Iesus Christus te verkondigen. Het gehele oostelijke deel van de Middellandse zee had hij uiteindelijk al gehad. Wie weet, heeft hij dat ook wel gedaan. Al is daar evenmin wat van bewaard gebleven dan.

Petrus en Paulus

De reden dat er eigenlijk maar zo weinig hierover bewaard is gebleven schuilt misschien wel in het feit dat het de Christenen vanaf de vierde eeuw  beter uitkwam het stilzwijgen over Paulus te bewaren. Want eigenlijk is veel over deze apostel bijzonder omstreden. Het gegeven dat een van de eerste ketters uit de christelijke geschiedenis, de Turks-Griekse reder Marcion, zijn ketterse ideeën voor een groot deel uit de brieven van Paulus meende te kunnen ontlenen, zegt daar dan eigenlijk al voldoende over.
 
Paulus kon echter niet volledig genegeerd gaan worden, want hij is degene die de alleroudste geschriften van Christelijke origine zou produceren. Zijn brieven, waarvan de meeste waarschijnlijk daadwerkelijk van zijn hand stammen, zijn ouder dan welk evangelie dan ook. Want deze evangeliën werden geen van allen eerder dan aan het einde van de eerste eeuw geschreven. Paulus schreef zijn brieven nog in de eerste helft van die eerste eeuw. Men kon dus eenvoudigweg niet om deze apostel heen wat betreft zijn getuigenis over het Christendom.
 
wilde besteden nadat er echt sprake was geworden van een Christelijke kerk is omdat de man een De reden dat men niet al teveel aandacht aan apostel Paulus afwijkende kijk op religieuze zaken had ten opzichte van dat geloof waaruit het Christelijke gedachtengoed zou zijn voortgekomen, het jodendom. En de eerste 'christengemeente' te Jeruzalem onder leiding van Jacobus, de 'Broeder des Heeren', en zijn rechterhand. Petrus hield veel meer de orthodox-joodse overtuigingen aan. Paulus zou hierom meerdere malen met Jacobus en Petrus in de clinch hebben gelegen wat zelfs opstootjes tot gevolg had, als die waarvoor hij zich uiteindelijk besloot op de keizer te beroepen. Die onenigheid ging bijvoorbeeld over onderwerpen als verplichte  besnijdenis.

Toch bestaan er meerdere geschriften, waaronder het evangelie volgens Thomas, die aantonen dat Paulus  mogelijk meer in de buurt zat bij wat Jezus verkondigd had dan die eerste gemeente te Jeruzalem, die nota bene werd geleid door de broer van Jezus zelf.
Het enige wat men echt als een Paulinische vondst mag rekenen is het 'Zoon van God'-gegeven,  maar daar had de te Tarsus, tussen Mithraïsche tempels, geboren jood een erg plausibele reden voor gehad. Het is uiteindelijk niet niets als je, als lid van de Tempelmilitie,  iemand die officiëel dood was verklaard en waarvan je misschien zelfs wel getuige was geweest, ineens doodleuk voor je ziet staan met de vraag: "Saul, Saul, waarom vervolgt gij mij?" (Handelingen 9:4)
Voor Paulus werden de Mithraïsche denkbeelden waar hij in zijn jeugd overal mee geconfronteerd was, alsnog waar.

Paulus laat één ding goed duidelijk zijn in zijn brieven, en Lucas bevestigt dat in Handelingen enkel maar, en dat is dat Jezus in hem een nuttig werktuig zag. Zo staat het letterlijk in het Nieuwe Testament. (Handelingen 9:15)
"De Heer beval hem (Ananias): Ga want die man (Paulus) is mijn uitverkoren werktuig om mijn naam uit te dragen onder de heidenen en de zonen van Israël".

Al met al levert dit voldoende stof om eens  goed over na te denken. Want wat Paulus gelijk daarna zou doen, volgens hemzelf  in opdracht van de Heer,  was onder andere  erg veel ruzie krijgen met de 'zonen van Israël' Jacobus en Petrus over zekere religieuze zaken.  Maar wie weet, vertegenwoordigden vele zogenaamde Paulinische ideeën, op dat 'Zoon van God' na dan, wel meer de visie van Jezus dan de versie van de rots waarop de eerste kerk zou worden gebouwd, namelijk Petrus.
 
Waarschijnlijk leek het een aantal eerste Christenen wijselijk om Paulus maar een martelaarsdood toe te schrijven, en eventuele geschriften of beschrijvingen van later datum te laten verdwijnen. Al is dit natuurlijk slechts speculatie. 
Eén feit blijft namelijk bestaan, en dat is dat Paulus de leverancier is van de oudste christelijke geschriften waarvan men het bestaan kent. Mogelijk zijn zelfs enkele evangeliën, die van later datum zijn,  geïnspireerd door zijn brieven.

Sitemap - © 2016Grenswetenschap.nl - Reageervoorwaarden