Onder uitermate spectaculaire omstandigheden waren wij dan toch eindelijk op onze volgende bestemming terechtgekomen.
Met windkracht 6 uit het westen hadden wij meer surfend dan zeilend de baai weten te halen waar Agia Roumeli ligt, een dorpje aan het uiteinde van de Samariakloof.
We waren door de harde wind wel meer oostwaarts gedrift dan onze bedoeling was geweest, maar hadden op een zeker moment wel een plekje aan de kust gezien dat haalbaar moest zijn. We hadden er een persoon kunnen onderscheiden en hadden besloten die als baken te gebruiken.
Zo hadden we uiteindelijk een strand weten te bereiken waar geen rotsen in het water staken en waar gelukkig ook nauwelijks branding was.

Toen we eenmaal weer vaste grond onder onze voeten hadden was de persoon die ons baken was geweest voor die plek aan de kust verdwenen, en het strandje bestond hoofdzakelijk uit keitjes en was bovenal zeer smal.
We besloten onze landingsplaats even te verkennen om uit te vinden of er ergens een plekje was met wat meer zand en vlak genoeg om er een tentje op te kunnen zetten, en die vonden we. Het strand werd nergens echt veel breder, maar tussen grote rotsblokken waren stukjes met zand die net groot genoeg waren.

We stonden met ons tentje nu duidelijk aan de E 4, een wandelpad wat deels langs de zuidkust van Kreta loopt en dat erg in trek is bij hikers. Regelmatig passeerden er namelijk wandelaars. Ons 'baken' was waarschijnlijk zo'n wandelaar geweest.



We hadden ons kampje nog niet klaar en alles een beetje naar wens ingericht - voor zover dat mogelijk was - of we ontdekten dat de wind aan het draaien was. Van west begon die nu naar zuidwest te draaien, waardoor er steeds meer branding in de baai ontstond en de zee steeds dichter bij ons tentje begon te komen. Er zat dus niets anders op dan het spul maar weer te verplaatsen. Het laatste wat we wilden was midden in de nacht te worden verrast door de zee die onze tent en boot met zich mee het diepe in wil trekken.

 

We creëerden van het zand, dat de zuidhellingen van de bergen bedekte, een soort van terpje waar we de tent op konden zetten - nu wel hoog genoeg om niet meer bang te hoeven zijn dat de zee te dichtbij zou kunnen komen.

Na dit alles te hebben gedaan gingen we eens kijken waar we ons nu eigenlijk precies bevonden. We hadden een wandelkaart op grote schaal van de gehele zuidkust van Kreta en zagen dat we ons precies tussen de plaats Agia Roumeli en een duizend jaar oude kapel die aan St. Paulus was gewijd bevonden.

Nu was ons bekend dat de apostel Paulus - een van de meest omstreden figuren uit het Nieuwe Testament - tijdens zijn reizen op Kreta was geweest en dat een van zijn gezellen, Titus, hier zelfs een eerste christengemeente had gesticht. We vroegen ons dus af of Paulus daadwerkelijk in deze baai kon zijn geweest en besloten daarom eerst eens naar die kapel toe te wandelen.

 

Na een mooie wandeling langs de behoorlijk ruige kust kwamen we uiteindelijk bij de kapel aan die inderdaad een heel oud bouwsel bleek te zijn. Ernaast bevond zich een klein eethuisje voor de wandelaars langs de E 4.

We vroegen aan de eigenaar of hij ons iets kon vertellen over de kapel en kregen van hem te horen dat de apostel Paulus in deze baai schipbreuk zou hebben geleden.
Tjonge, waarom kon dat ons nu eigenlijk helemaal niet meer verbazen?

 

 

Resteert de vraag of dit ook klopt. Zelf schrijft Paulus in ieder geval in 2 Korinthiërs 11: 25 dat hij 3 maal schipbreuk zou hebben geleden!

11:25 Driemaal ben ik met roeden gegeseld geweest, eens ben ik gestenigd, driemaal heb ik schipbreuk geleden, een gansen nacht en dag heb ik in de diepte doorgebracht.
Men zegt doorgaans dat hij in ieder geval op Malta schipbreuk moet hebben geleden op zijn reis naar Rome, en dat hij dus langs de zuidkust van Kreta moet hebben gevaren.
In Handelingen der Apostelen 27 is daar een en ander over te vinden.

1. Toen het besluit gevallen was dat wij naar Italië zouden gaan, werden Paulus en enkele andere gevangenen overgedragen aan Julius, een centurio van een van de keizerlijke cohorten. (…)
4. Nadat we uit Sidon vertrokken waren hadden we met veel tegenwind te kampen, en daarom voeren we om Cyprus heen. (…) Ettelijke dagen lang maakten we nauwelijks vaart, zodat we slechts met moeite ter hoogte van Knidus kwamen. Omdat de wind ons niet vooruit liet komen, voeren we om Kreta heen, langs kaap Salmone, 
()


Kaap Salmone is die gevreesde kaap Sideros tegenwoordig, het oorspronkelijke einddoel van onze reis.

8. en na met moeite langs de kust ervan te zijn gevaren, bereikten wij een zekere plaats, Schone Havens geheten, waar de stad Lasea dichtbij lag
9. Er was al geruime tijd verstreken en ook de tijd van het vasten was al voorbij, zodat het gevaarlijk werd om uit te varen. Daarom waarschuwde Paulus de bemanning als volgt:
10.  ‘Ik voorzie grote moeilijkheden als we nu uitvaren: niet alleen lopen de lading en het schip gevaar, maar ook onze levens.’


De plaats Lasea hadden we nog lang niet bereikt, deze ligt verder oostwaarts bij Limenes.

11. Maar de centurio stelde meer vertrouwen in de stuurman en de kapitein dan in de woorden van Paulus. ().
12. Omdat nu de haven ongerieflijk was om er te overwinteren, gaven de meesten de raad vandaar weg te varen om te zien of zij op de een of andere wijze Fenix konden bereiken, een haven van Kreta die open ligt naar het noordoosten en naar het zuidoosten, om daar te overwinteren.


De plaats Fenix lag echter dichtbij waar we ons nu bevonden. Die naam stamt uit de tijd dat Dorische Grieken er een fort hadden gebouwd en bevindt zich boven de stad Loutro, de eerstvolgende plaats waar we langs zouden komen.

13. Toen er vanuit het zuiden een lichte bries opstak, dachten ze hun plan te kunnen uitvoeren. Ze lichtten het anker en kozen zee, en voeren zo dicht mogelijk onder de kust van Kreta. ()
14. Maar al spoedig stak er een hevige aflandige wind op, die Eurakylon wordt genoemd.
15. Omdat het schip werd meegesleurd en we geen kans zagen bij te draaien, gaven we onze pogingen op en lieten ons meedrijven. ()
16. Wij liepen nu onder [de beschutting van] een zeker eilandje, Kauda geheten, en toch konden wij nog maar nauwelijks de sloep [bij de achtersteven] bemachtigen.


Ja hoor, het eiland dat hier wordt beschreven is hetzelfde eiland wat we konden identificeren in de avonturen van Odysseus, met dit verschil dat het nu zelfs met naam wordt genoemd. Kauda is namelijk Gavdos.



17. Maar na die aan boord gehesen te hebben, namen zij voorts hulpmiddelen te baat om de boot te ondergorden; en daar zij vreesden op de Syrtis vast te lopen, haalden zij het tuig neer en lieten zich zo voortdrijven.
18. Het geweld van de storm was zo groot dat ze de volgende dag een deel van de lading overboord gooiden,
19. en de dag daarna wierpen ze zelfs de scheepsuitrusting in zee.


Dat het schip van Paulus in de buurt van waar wij ons nu bevonden in moeilijkheden was gekomen, lijkt in ieder geval zeker. Al is er in de beschrijving niet echt sprake van een schipbreuk.
Het was ons in ieder geval meer dan duidelijk dat dit deel van de zuidkust van Kreta in de oudheid niet echt bekend had gestaan om zijn vriendelijkheid. De wind was er onbetrouwbaar en er trad regelmatig storm op waardoor zeevaarders die waren aangewezen op de wind en hun spierkracht, makkelijk in moeilijkheden konden komen.
Als we dit dan combineerden met de wetenschap dat er niet of nauwelijks sporen te vinden waren van de Minoïsche zeevaarders aan dit deel van de kust - geen nederzettingen of havens - dan konden we enkel maar de conclusie trekken dat zij dit deel van hun eiland bij voorkeur hadden gemeden op hun zeereizen, vanwege die gevaarlijke omstandigheden.
We hadden daar bij het plannen van onze tocht beter rekening mee kunnen houden, en niet louter kunnen afgaan op wat men tegenwoordig doet met kajaks en dergelijke.

Later zouden we overigens tevens uitvinden dat de Minoïsche zeevaarders bij hun tochten om Kreta heen altijd met de wijzers van de klok mee om het eiland heen zouden varen, dit in verband met de stromingen en de heersende winden. Jammer dat we die informatie bij het maken van onze plannen hadden gemist.

Na ons bezoekje aan de kapel van Paulus keerden we terug naar ons kamp. We wisten dat we de volgende dag wel nog een wandeling de andere kant op zouden moeten maken naar Agia Roumeli zelf, om ergens drinkwater te halen.
Door de beperkte ruimte op de boot konden we geen grote jerrycan meenemen, hooguit eentje van 5 liter. Nu is het gelukkig niet echt moeilijk om aan drinkwater te komen op Kreta dus hoefden we ons daar geen zorgen om te maken, echter bevonden we ons door omstandigheden nu wel tamelijk ver van een plaats vandaan waar water kon worden getapt. Dus maakten we die volgende dag, toen het toch nog steeds te hard waaide om verder te varen, een wandeling over de E 4 naar Agia Roumeli.

Het mag dan wel enkel een wandelpad zijn voor wandelaars die over een goede conditie beschikken, de E 4 is zonder meer de moeite wel waard vanwege al het natuurschoon.

 

Agia Roumeli is overigens een in 1954 gestichte plaats aan het uiteinde van de Samariakloof. Deze plaats heeft zijn bestaan dus geheel te danken aan het toerisme en is slechts over water met een veerboot of na een pittige wandeling door die kloof te bereiken.

De naam 'Samaria' voor die kloof heeft overigens niets te maken met de gelijknamige streek in Palestina, waar die barmhartige Samaritaan vandaan kwam. Tot onze verrassing was de etymologie van die naam erg voor de hand liggend, en wel zo erg dat ik er in eerste instantie volledig overheen keek. Het is namelijk een verbastering van 'Osa Maria', oftewel Santa Maria.
Aan de strandjes bij Agia Roumeli bleken we makkelijk aan vers drinkwater te kunnen komen en we besloten daarna wat te gaan drinken in een restaurantje waar men ook wi-fi had - natuurlijk hadden we voor de zekerheid de netbook meegenomen.
We raakten zo in gesprek met de persoon die ons bediende en vroegen natuurlijk gelijk naar de weersverwachtingen. We vertelden dat we de dag ervoor behoorlijk door die storm verrast waren geweest met onze zeilkajak.
"Oh, waren jullie dat met dat kleurige zeil?", kregen we als antwoord. Hij scheen ons te hebben gezien. Wat hadden we dat beeld graag door zijn ogen gezien zeg!
We kunnen enkel maar pogen dat beeld samen te stellen aan de hand van andere plaatjes van soortgelijke omstandigheden en Photoshop…

...maar ik denk niet echt te overdrijven als het er ongeveer zo moet hebben uitgezien.

Voor de volgende dagen werd er in ieder geval rustiger weer voorspeld met voldoende wind om vooruit te kunnen komen.
Terug bij de tent keken we hoe we de boot het beste door de lichte branding heen konden krijgen en we vonden een plekje waar dit zonder moeilijkheden moest kunnen lukken.
Als volgende bestemming hadden we het strandje van Marmara in gedachten. Dat lag vlakbij Loutro, maar was in tegenstelling tot dit laatste lekker rustig en met mogelijkheden er een tentje op te zetten. Misschien zouden we vandaar dan naar het zeer pittoreske Loutro kunnen wandelen.

Ongelooflijk maar waar: de volgende dag stond er nauwelijks wind en de wind die er stond kwam ook nog eens uit de verkeerde hoek! Hij was in de nacht weer naar het oosten gedraaid en dit betekende dat we weer konden gaan roeien. We zetten het zeil er wel bij om als het maar even kon gebruik te maken van de wind.

Gelukkig was onze volgende bestemming niet al te ver.
Het strandje van Marmara was vanaf zee niet echt goed te onderscheiden en het was maar goed dat we het gemarkeerd hadden op de GPS.
Wat daarentegen wel goed te onderscheiden was, was de kloof waar het zich aan het uiteinde van bevond…

 

Na de Samariakloof bevonden we ons nu aan de Aradenakloof.
Op Kreta zijn vele kloven te vinden, maar het westen heeft er beduidend meer dan het oostelijke deel van het eiland. Wat erop duidt dat vooral het westen nog rijk moest zijn geweest aan aardbevingen in het geologisch jongste deel van de geschiedenis van dit eiland.
Een andere goede reden misschien waarom er aan de kusten hier zo weinig sporen te vinden zijn van de Minoïsche zeevaarders.

Afgezien van wat hikers uit alle delen van Europa die de E 4 aan het bewandelen waren, waren er voor de rest niet veel mensen op het strandje van Marmara.
De Taverne op de rotskaap was gelukkig wel open; we besloten daar ons avondeten te gaan nuttigen.
Terwijl we nog bezig waren ons kamp een beetje in te richten raakten we ook nog in gesprek met een Nederlander die op Kreta was gaan wonen en die best wel bewondering had voor onze onderneming. Hij bleek ons tevens nog enkele waardevolle tips te kunnen geven, want hij wist dat er door de kloven aan de kust waar we later op onze reis langs zouden komen, sprake kon zijn van harde plaatselijke wind. Onder andere in de buurt van de plaats Chora Sfakion.
Hij wist ons tevens te vertellen dat, als we naar Loutro wilden lopen, dit best nog een aardig eind zou zijn wat beter niet in het donker kon worden gedaan. We lieten dat plan dus maar voor wat het was en besloten die plaats maar voor de volgende dag te bewaren, dan konden we er gewoon per boot naartoe gaan.
Hij plaatste op een zeker moment in ons gesprek echter een opmerking die ons aan het denken zou zetten: "Waarom bevinden er zich niet echt jachthavens langs de zuidkust van Kreta?"
Inderdaad, daar hadden we eigenlijk totaal niet bij stilgestaan. Afgezien van Ierapetra aan het oostelijke deel van de zuidkust van Kreta zijn er nauwelijks echte jachthavens te bespeuren, zeker niet aan het westelijke deel van Kreta's zuidkust. Dit in tegenstelling tot de noordkust van Kreta waar er wel voldoende zijn.
Eigenlijk hadden dit tijdens onze reisvoorbereidingen allemaal aanwijzingen kunnen zijn dat Kreta's zuidkust zich niet bijster leende voor de watersport, zo op de zuidelijke grens van Europa's continentale plat.
Minoïsche havens waren pas te vinden vanaf in de buurt van Phaistos - wat precies op de helft tussen oost en west ligt – en verder oostwaarts.

De tocht waarin we in het spoor van de alleroudste zeevolken van Europa langs de zuidkust van Kreta wilden varen had tot nu toe dus eigenlijk nog geen echte sporen van de Minoïsche zeevaarders opgeleverd, zij leken wijselijk het deel van de kust waaraan wij ons nog bevonden te hebben gemeden.
We keken dus uit om eindelijk dat stuk kust te bereiken waar we wel sporen van die zeevaarders mochten gaan verwachten. Al begon de tijd nu wel te dringen, want we hadden reeds erg veel tijd verloren aan het begin van onze tocht.

Deze GW'er is abonnee
Meneer Glimlach: Ik blijf dit reisverslag met veel interesse volgen.
Wie weet tegenwoordig nog wat waar is?
Op --0 10:15:06 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Jean-Bob: Dank u. Ik heb lang geaarzeld of ik met het schrijven ervan niet zou wachten tot ik dit jaar van Kreta terug ben gekomen omdat ik er dan veel meer historische details over de zeevaarders van Kreta in kan stoppen maar ik ben toch blij dat ik dat niet heb gedaan. Dit is het verhaal van een Grenswetenschappelijk redacteur die op zijn onderzoek naar zekere zaken soms voor verrassingen komt te staan die niet waren gepland, niet door hemzelf althans maar misschien wel door het lot.
Ik weet in ieder geval al wel dat ik in het vervolg ervan in juni weer een aardig brokje extra informatie over de Zeevolken van Kreta zal kunnen stoppen. Daar kom ik tijdens de voorbereidingen van mijn reis al achter.
Op --0 13:34:52 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Marsepars:
Jean-Bob:

Dank u. Ik heb lang geaarzeld of ik met het schrijven ervan niet zou wachten tot ik dit jaar van Kreta terug ben gekomen omdat ik er dan veel meer historische details over de zeevaarders van Kreta in kan stoppen maar ik ben toch blij dat ik dat niet heb gedaan. Dit is het verhaal van een Grenswetenschappelijk redacteur die op zijn onderzoek naar zekere zaken soms voor verrassingen komt te staan die niet waren gepland, niet door hemzelf althans maar misschien wel door het lot.


Destiny's a bitch!


Het scheelt ook wel dat je je ervaringen een beetje leesbaar neer weet te zetten.
Dat is ook niet iedereen gegeven.
Mijn complimenten, heer Ildanach!
Cannot kill the Battery!!!
Op --0 14:37:39 | Kudos: 0 Bericht positief waarderen
 Directe link naar reactie Meld ongepaste reactie
Sitemap - © 2014Grenswetenschap.nl - Reageervoorwaarden